Menu Sluiten

Negatieve gevolgen van de kunstmatige lage rente deel 1 – Misallocatie door valse signalen

misallocatie

Centrale banken manipuleren de rentestanden om de economie aan te jagen of juist af te remmen. Ze kijken hierbij naar bepaalde economische cijfers en beslissen wat voor rentebeleid daarbij past. De rente is echter al een lange tijd veel lager dan het in een vrije markt zou zijn en dit heeft ernstige gevolgen voor zowel de economie als de maatschappij. 

De rentestand is een ‘prijs’ die normaal tot stand komt door vraag en aanbod van geld. Dit helpt om consumptie, investeringen en schulden te reguleren. Door deze prijs kunstmatig omlaag te brengen raken al de natuurlijke mechanismen uit ballans. Het feit dat de centrale banken de rente manipuleren maakt de economie dus minder efficient en het feit dat de rente lager is dan het anders zou zijn zorgt ervoor dat er letterlijk roofbouw op de samenleving wordt gepleegd. 

Bitcoin is een paralel monetair systeem waar je vrijwillig in deel kan nemen. Niemand heeft er controle over, dus het is onmogelijk om permanent de rentestanden te manipuleren. De rentetarieven van Bitcoin banken komen tot stand doormiddel van vraag en aanbod en zijn dus gerechtvaardigd hoog. Behalve dat je veel hogere rente ontvangt door voor een bitcoin bank te kiezen, is het bovendien voor de maatschappij ook veel beter. 

Dit is het eerste deel van een vierdelige serie over de negatieve consequenties van de kunstmatige lage rente. Deze vier onderdelen zullen besproken worden:

bitcoinrente

Kunstmatige lage rente geeft ondernemers valse signalen

Zoals gezegd: Rente is een prijs en prijzen zijn signalen voor ondernemers. Wanneer de rente kunstmatig laag wordt gehouden denken ondernemers dat de consument volop geld te besteden heeft en dat hij dus flink uit kan breiden om aan deze marktomstandigheden te voldoen. Hij zal dus volop investeren om zijn productie flink op te schroeven met de verwachting dat hij zijn product als warme broodjes zal verkopen. 

Terwijl de productie wordt opgeschroefd heeft de consument juist steeds minder te besteden. De rente had eigenlijk veel hoger moeten zijn en dit zou het signaal hebben afgegeven dat de consument weinig spaargeld heeft en dus weinig toekomstige uitgaven kan doen. Bovendien neemt het weinige spaargeld af doordat de inflatie hoger is dan de rente. Bij een natuurlijke rente zou de hoeveelheid spaargeld in dit geval toenemen. 

De lage rente zorgt voor productie waar de markt niet om gevraagd heeft

Er zijn dus veel minder consumenten dan de ondernemer had ingeschat en zijn product zal dus veel minder opbrengen (minder vraag bij hetzelfde aanbod betekent lagere prijs). Zolang de rente extreem laag blijft zal het waarschijnlijk niet opgemerkt worden, omdat de productiekosten ook laag blijven. De centrale bank zal de rente echter ooit weer moeten verhogen om de economie in de volgende recessie weer aan te kunnen te jagen. De kosten zullen hierdoor stijgen terwijl de inkomsten laag blijven. 

De ondernemer produceert dus eigenlijk tegen een verlies en vernietigd meer kapitaal (en dus welvaart) dan hij creëert. In relatieve zin was de ondernemer jarenlang in staat winst te maken, maar in absolute termen is er meer kapitaal en mankracht verbruikt dan dat er waarde aan de economie is toegevoegd.

De ondernemer heeft dus jarenlang ongezien de kwaliteit van leven van iedereen in de maatschappij verslechterd in plaats van verbeterd. Hij heeft de echte economie immers doen krimpen in plaats van groeien. Een gigantische misallocatie van arbeid en grondstoffen is hierdoor voor jaren in stand gehouden.

Misallocatie komt in een vrije markt niet voor

Onder normale omstandigheden zou de ondernemer direct geweten hebben dat hij er niet toe in staat is om waarde toe te voegen, omdat hij verlies maakt en deze situatie niet in stand kan houden. Hij zou gelijk zijn ondernemingsplan hebben aangepast, zijn zaak hebben gesloten of failliet zijn gegaan.

De arbeid en grondstoffen zouden in de handen van efficiënte ondernemers terecht zijn gekomen die hier wel welvaart mee creëren. De lage rente heeft de onhoudbare situatie jarenlang gecamoufleerd. De ondernemer en zijn werknemers zijn dus eigenlijk voor de gek gehouden en hebben daardoor jarenlang werk geleverd voor iets waar geen vraag naar is.

*We stellen niet dat er naar het geproduceerde product geen vraag is, maar dat de vraag de input van arbeid en grondstoffen niet kan rechtvaardigen. In absolute term is er dus meer waarde in het productie proces gestopt dan dat het eindproduct gewaardeerd wordt in de markt.

Ooit zal de misallocatie aan het licht komen

Aan het einde van de cyclus wordt de ondernemer eindelijk met de realiteit geconfronteerd en gaat hij alsnog failliet. Een faillissement golf in een recessie ontstaat niet omdat alle ondernemers ineens tegelijk slechte bedrijfsvoering leveren, maar omdat alle bedrijven die in absolute zin onder water staan, maar door de lage rente toch winst weten te maken tegelijk ontmaskerd worden door de stijgende rente.

Hierdoor komen ineens grote groepen werknemers tegelijk op straat en wordt de ware staat van de economie zichtbaar. De economische groei veroorzaakt door de centrale bank verdwijnt als sneeuw voor de zon en elke Euro die onterecht verdient is zal door iemand terug betaald worden in de vorm van werkeloosheid, koersverlies van aandelen of het niet terugkrijgen van een schuld. 

De werknemers kunnen nu een baan gaan zoeken waar hun arbeid wel bijdraagt aan de economie en waardoor de kwaliteit van leven van iedereen wel verbeterd wordt. Een recessie is dus een onafwendbare en bovendien belangrijke kuur om de economie te genezen van de misallocatie die door de centrale banken veroorzaakt is. Hoe langer de lage rente dus in stand wordt gehouden, hoe dieper en pijnlijker de recessie zal zijn. 

*Hier een verhaaltje om deze valse signalen beter te kunnen visualiseren: In een klein dorpje is een klein restaurantje met maar een paar personeelsleden. Op een gegeven moment komt het circus naar het dorp, uiteraard komen hier veel bezoekers op af. De baas van het restaurant weet niet van het circus, maar ziet ineens een gigantische toename in het aantal klanten. Om de nieuwe klanten goed te kunnen bedienen neemt hij extra personeel aan, maakt hij een aanbouw aan zijn restaurant en besteld hij extra meubelair. Zolang het circus duurt draait de tent goed en verdient hij lekker. Uiteraard blijft het circus niet voor altijd en verdwijnen met het circus ook de meeste klanten. Na het vertrek van het circus is de capaciteit van het restaurant veel te groot en wordt hij gedwongen een deel van zijn personeel op straat te zetten. Bovendien is de verbouwing voor niets geweest en worden de extra meubels met een flink verlies verkocht. De onwetendheid over de bron van de extra klanten heeft dus voor een enorme misallocatie gezorgd. Wanneer de restauranthouder had geweten dat het maar tijdelijk was, zou hij al de investeringen nooit hebben gedaan. De restauranthouder was zonder het circus zelfs veel beter af geweest, hij heeft namelijk veel meer verspilt dan dat hij in die week heeft kunnen verdienen. Een kunstmatig lage rente heeft het zelfde effect: Wanneer de situatie weer normaal is zullen bijna alle investeringen waardeloos blijken.

*De vergelijking tussen de centrale banken en het circus heeft trouwens een dubbele betekenis.

Nieuwe maatregelen maken het alleen maar erger

Wanneer de centrale bank hierop reageert door de rente weer te verlagen zorgen ze er alleen maar voor dat de signalen opnieuw gecamoufleerd worden en dat er nog meer misallocatie plaats vind. Omdat producten geproduceerd worden tegen hogere kosten dan dat ze waard zijn in de vrije markt zal de absolute welvaart alleen maar verder afnemen.

Ondertussen zal het er op papier allemaal weer leuk uit zien, omdat de winst-en werkgelegenheidscijfers verbeteren en de aandelen markten stijgen. Dit is precies wat er gebeurd is tussen 2008 en nu. Mensen hebben steeds meer moeite om fatsoenlijk rond te komen terwijl de financiële markten het beter doen dan ooit.

De rente door de markt laten bepalen is de beste oplossing

De beste oplossing zou zijn om de rente zijn gang te laten gaan en vraag en aanbod in de markt te laten beslissen wat de uiteindelijke rentestand zal zijn. Uiteraard zal dit op korte termijn enorm veel pijn doen, omdat een ieder door de extreem lage rente zo diep in de schulden is gegaan dat bijna niemand meer aan zijn maandelijkse betalingen zou kunnen voldoen.

Bovendien zal alle misallocatie boven water komen en zal een enorm aantal bedrijven geen winst meer kunnen maken. Faillisementen en herstructureringen zullen ertoe leiden dat velen hun baan verliezen. Een zware crisis zal niet te voorkomen zijn. 

Het is echter niet mogelijk om de rente voor altijd te manipuleren: De krachten in de economie die altijd naar ballans neigen worden namelijk steeds sterker naarmate verder van het evenwicht wordt afgeweken. Op een dag zullen centrale banken de controle verliezen en zal de rente binnen een korte tijd naar zijn natuurlijke stand schieten. In dit geval zal de pijn nog veel erger zijn, omdat de misallocatie tegen die tijd vele malen erger is. 

*Het nu niet herstellen van het evenwicht uit angst voor de tijdelijke pijn is hetzelfde als het niet afkicken van een junk uit angst voor de afkick verschijnselen. Het uiteindelijke onafwendbare resultaat van pappen en nat houden is namelijk vele malen erger. De junk zal uiteindelijk door zijn verslaving omkomen en de economie zal in een diepe depressie terecht komen.

Bitcoin als een alternatieve economie

Bitcoin is gelanceerd als een neutraal monetair systeem dat door natuurlijke krachten van de markt gereguleerd wordt. Niemand kan de inflatie of rentestand bepalen en een centrale bank is dus niet eens nodig. Bedrijven in de bitcoin economie zullen overleven als ze onze kwaliteit van leven verbeteren en verdwijnen als ze onze welvaart vernietigen. In de bitcoin economie vind super efficiënte zelfregulering plaats door economische krachten en komen zowel misallocatie als de ernstige gevolgen ervan niet voor.

Door je bitcoins in eigen beheer op een hardware wallet op te slaan sluit je al het tegenpartij risico uit en ben je dus immuun voor het domme beleid van derden die de economie kapot repareren. Door een bitcoin bankrekening te openen heb je wel tot op zekere hoogte last van tegenpartij risico, maar ontvang je in ieder geval een eerlijke rente. Bovendien maak je geen deel uit van een systeem dat onze welvaart letterlijk vernietigd, maar bouw je aan een beter leven voor ons allemaal. 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *